Historia Zgromadzenia Księży Marianów PDF Drukuj Email
Ideę nowej wspólnoty Błogosławiony Ojciec Stanisław Papczyński po raz pierwszy wyraził 11 grudnia 1670 r., kiedy opuszczał zakon pijarów po uprzednim uzyskaniu indultu odejścia, i kiedy dokonał Oblatio, czyli aktu ofiarowania siebie Bogu i Maryi Niepokalanej, oraz przyrzekł zachować śluby zakonne w Towarzystwie Księży Marianów Niepokalanego Poczęcia. Był przekonany o „Boskiej wizji, która była wyryta w [jego] duszy, dotyczącej założenia Zgromadzenia Niepokalanego Poczęcia NMP”. Złożył zarazem tzw. „ślub krwi”, tj. gotowość obrony prawdy o Niepokalanym Poczęciu NMP aż do oddania życia. Celem szczegółowym, któremu chciał poświęcić swoją nową wspólnotę, było przede wszystkim szerzenie kultu Niepokalanego Poczęcia NMP. Kilka lat później sformułował kolejne cele: pomoc zmarłym, zwłaszcza nagle i bez przygotowania, tj. żołnierzom i ofiarom zarazy, oraz pomoc proboszczom w posłudze duszpasterskiej, w szczególności wśród „ludu prostego” i religijnie zaniedbanego.

Przy wsparciu biskupa poznańskiego, Stefana Wierzbowskiego, Papczyński zamieszkał w posiadłości Karskich w Luboczy na Mazowszu i w 1671 r. przywdział tam biały habit ku czci Niepokalanego Poczęcia. Równocześnie przygotowywał dla przyszłego zgromadzenia regułę i nazwał ją Norma vitae. Aby dać początek swojemu instytutowi, w 1673 r. udał się do wspólnoty kilku pustelników żyjących w Puszczy Korabiewskiej (dziś Puszcza Mariańska) i zaproponował im swoją wizję życia zakonnego. „Eremici marianie” otrzymali aprobatę kościelną 24 października 1673 r. na mocy dekretu bp. Stanisława Święcickiego podczas wizytacji archidiakonatu warszawskiego w diecezji poznańskiej. Dnia 22 listopada 1677 r. bp Stefan Wierzbowski, ordynariusz poznański, podarował marianom kościół Wieczerzy Pańskiej w Nowej Jerozolimie (dziś Góra Kalwaria), przy którym powstał drugi klasztor, a 21 kwietnia 1679 kanonicznie erygował Zakon Marianów na terenie diecezji poznańskiej.

Pierwsze prawne uznanie ze strony Stolicy Świętej wraz z przyznaniem różnych łask marianie otrzymali 20 marca 1681 r. (breve Innocentego XI Cum sicut accepimus). Zatwierdzenie papieskie zakon uzyskał w 1699 r., jednak marianie nie zdołali otrzymać pozwolenia na składanie ślubów uroczystych bez przyjęcia reguły zakonnej i pozostali jedynie przy konstytucjach Norma vitaeułożonych przez Papczyńskiego; choć początkowo spodziewali się takiego zatwierdzenia (constitutiones pro regula), musieli zaakceptować jedną z reguł zaaprobowanych przez Stolicę Świętą. Wybrano „Regułę dziesięciu cnót NMP” napisaną przez bł. Gilberta Nicolasa (†1532) pod bezpośrednim kierownictwem św. Joanny de Valois i używaną wówczas przez założony przez niąZakon Dziewicy Maryi (OVM), potocznie zwany anuncjatkami. Ponieważ reguła ta była w jurysdykcji Zakonu Braci Mniejszych Obserwantów, wybór jej pociągnął za sobą agregację do nich marianów. Papczyński jednakże w trosce o bezpieczny i stabilny rozwój nowego zakonu już wcześniej, tj. w 1691 r., poprosił także obserwantów o sprawowanie jurysdykcji nad marianami, na co tego samego roku wyrazili oni zgodę. Po uzyskaniu 21 września 1699 r. od obserwantów pozwolenia na składanie uroczystych ślubów na „Regułę dziesięciu cnót” Innocenty XII dnia 24 listopada 1699 r. prawnie zatwierdził Zakon Marianów, poleciwszy nuncjuszowi w Warszawie przyjęcie od nich ślubów. W tym czasie zakon liczył ok. 20 członków w 3 konwentach (trzeci został erygowany 15 października 1699 w Goźlinie). Marianie ubierali się w biały habit na cześć Niepokalanego Poczęcia NMP, pod którym nosili biały szkaplerz z wyhaftowanym lub wybitym obrazem Niepokalanego Poczęcia Maryi, ozdobiony kolorem niebieskim, u pasa decymkę, czyli dziesięć czarnych paciorków różańca, symbolizujących dziesięć cnót ewangelicznych Najświętszej Maryi Panny.

Papczyński był przełożonym generalnym aż do śmierci (†17 IX 1701). Jego wikariuszem, a później także asystentem, był o. Joachim Kozłowski (†1730), wybrany na przełożonego generalnego, a wybór został potwierdzony jeszcze przez Zakonodawcę.


1710 r. marianie przyjęli kolejną fundację w Skórcu k. Siedlec. Wkrótce jednak ich rozwój napotkał przeszkody. Na skutek wewnętrznych napięć młodej wspólnoty zakonnej oraz ogólnego odczucia braku kapłanów, bp Adam Rostkowski, działając w imieniu biskupa poznańskiego Szembeka, zamknął nowicjat, a marianom ok. 1716 r. nakazał opuścić klasztory i przenieść się do pracy duszpasterskiej w parafiach. W konwentach pozostało jedynie 8 zakonników. Kryzys faktycznie był wielki również dlatego, że po 1699 r. Zakon Marianów był zatwierdzony przez Stolicę Świętą, ale pozostał bez zatwierdzonych konstytucji. Z tego powodu, kiedy w 1722 r. wyszedł z kryzysu tzw. „rozproszenia rostkowskiego”, o. J. Kozłowski udał się do Rzymu, gdzie w 1723 otrzymał od Innocentego XIII papieskie zatwierdzenie Zakonu oraz aprobatę konstytucji opracowanych na podstawie Norma vitae i dostosowanych do „Reguły dziesięciu cnót NMP”.

Nowe zatwierdzenie Zakonu przyczyniło się do stopniowego rozwoju. Lata 1725-50 naznaczone były dominującą osobowością Sługi Bożego Kazimierza Wyszyńskiego (†1755), który pełnił różne obowiązki, w tym także dwa razy przełożonego generalnego (1737-41, 1747-50). Zapoczątkował on i prowadził stałą odnowę duchową Zakonu, kładąc szczególny nacisk na ścisłą wierność duchowi Założyciela, połączoną z zachowaniem Reguły i naśladowaniem dziesięciu cnót NMP. On też rozpoczął przygotowania do beatyfikacji o. Papczyńskiego. Za czasów Wyszyńskiego nastąpił prawdziwy rozwój Zakonu wraz z fundacjami nowych klasztorów: na terenie Wielkiego Księstwa Litewskiego w Raśnie (1749) i w Mariampolu (1749), na Wołyniu w Berezdowie (1750), a następnie w Portugalii w Balsamão (1754), gdzie też o. Wyszyński pozostał i gdzie zmarł w powszechnej opinii świętości (21 X 1755).

W drugiej połowie XVIII w. nastąpił dość szybki rozwój Zakonu, który z czasem stał się wspólnotą międzynarodową. W Portugalii zostały otwarte 2 nowe klasztory, na terenie Rzeczypospolitej (dziś tereny Polski, Litwy, Białorusi i Ukrainy) fundowano kolejne konwenty, a w 1779 marianie osiedlili się także we Włoszech, gdzie w Rzymie nabyli od cystersów klasztor i kościół św. Wita. Znaczny rozwój Zakonu zauważalny był za rządów generała Rajmunda Nowickiego (1776-88): w 1781 r.marianie mieli 147 członków w 13 klasztorach. Dnia 10 marca 1786 r. od Piusa VI marianie otrzymali niezależność od franciszkanów obserwantów, a 27 marca 1787 – kolejne zatwierdzenie reguły i konstytucji dostosowanych do nowego stanu prawnego. W tym okresie, w odpowiedzi na prośby biskupów, marianie zintensyfikowali swoją działalność w głoszeniu misji ludowych, działalności charytatywnej (szpitale dla ubogich) oraz zakładaniu szkół parafialnych przy każdym klasztorze. Często ich parafie przekształcały się w centra nowych parafii.

Pod koniec XVIII w., na skutek przeciwności i uwarunkowań politycznych oraz z powodu prześladowań ze strony rządów wrogich Kościołowi, marianie weszli w okres schyłkowy. Pierwszym zniesionym w 1798 r. przez władze napoleońskie konwentem był klasztor św. Wita w Rzymie. Trzy klasztory w Portugalii zostały skasowane przez rząd portugalski w 1834 r. Także na terytorium Rzeczypospolitej, w wyniku jej rozbiorów, od początku XIX stulecia rozpoczął się okres tracenia przez Zakon znacznej liczby członków i klasztorów.
Zmiany terytorialne zaistniałe po podziale Rzeczypospolitej oraz prowadzona przez zaborców ostra polityka izolacyjna, doprowadziły do powstania nowych struktur administracyjno-kościelnych marianów, w zależności od miejsca usytuowania klasztorów. W ten sposób w 1797 r. powstały prowincje: rosyjska i pruska. Marianie, którzy znaleźli się na terytorium zaboru austriackiego (do 1809), nie stworzyli struktury prowincjalnej, być może dlatego, iż tam znajdował się dom generalny zakonu (Skórzec). Trudności nasiliły się jeszcze bardziej po utworzeniu Królestwa Polskiego, a w szczególności po upadku powstania przeciwko Rosji w 1830 r.

Faktycznie w 1835 r. było już tylko 63 zakonników w 7 konwentach. Podobnie w 1860 r. wymienia się 71 zakonników w 8 klasztorach, jednak po nieudanym powstaniu w 1863 car Aleksander II od 1864 rozpoczął stopniową kasatę wszystkich instytutów zakonnych w Królestwie Polskim. Dla marianów działania te były katastrofalne, dotyczyły bowiem większości posiadanych domów i w konsekwencji doprowadziły do niemal całkowitej zagłady Zakonu. W latach 1864-66 zostało zlikwidowanych 7 konwentów mariańskich, a 11 marianów zostało zesłanych na Syberię, w tym m.in.Krzysztof Szwernicki (†1894), misjonarz Irkucka i Syberii. W kościołach należących wcześniej do Zakonu, dla ich dalszego funkcjonowania, pozostawiono po jednym kapłanie – marianinie, resztę zaś siłą przeniesiono do ostatniego klasztoru w Mariampolu na Litwie.

Poddani pod ścisłą kontrolę policji, marianie żyli w Mariampolu jak w zatłoczonym więzieniu. Nie dziwi więc fakt, że wobec bardzo trudnych warunków życia wielu pozostawiło klasztor w Mariampolu i inkardynowało się do różnych diecezji, by poświęcić się pracy duszpasterskiej. Pozostali stopniowo wymierali, a ponieważ praktycznie niemożliwe było przyjmowanie nowicjuszy, liczba marianów zaczęła się gwałtowanie zmniejszać. W 1865 r. było ich jeszcze 40, w 1897 pozostało już tylko 3, a w 1908 przy życiu został już tylko jeden marianin, z pełnią praw kanonicznych, o. Wincenty Sękowski, wcześniej wybrany na przełożonego generalnego.

W celu ratowania Zakonu od wygaśnięcia, potrzebne było przekształcenie go w instytut tajny. Taką propozycję przedłożył o. Wincentemu Sękowskiemu w 1908 r. wychowanek marianów z Mariampola,bł. ks. Jerzy Matulaitis-Matulewicz, profesor Akademii Duchownej w Petersburgu. Uzyskawszy akceptację dla takich działań, latem 1909 r. udał się do Rzymu i z pełnią uprawnień otrzymanych od o. Sękowskiego poprosił Stolicę Apostolską o pozwolenie na zamianę białego habitu marianów na zwykłą sutannę, używaną przez księży diecezjalnych (natomiast bracia zakonni mieli nosić ubranie świeckie) oraz na otwarcie tajnego nowicjatu w Petersburgu. Potrzeba było także dostosować konstytucje mariańskie (Statuta) do nowej sytuacji, w jakiej znalazła się wspólnota oraz do Normae opublikowanych w 1901 r. przez Stolicę Apostolską. W końcu, aby uniknąć wygaśnięcia Zakonu w przypadku niespodziewanej śmierci o. Sękowskiego, została przedłożona prośba, aby Matulaitis-Matulewicz mógł szybko złożyć śluby zakonne, bez konieczności odbycia nowicjatu.

Po otrzymaniu pozytywnej odpowiedzi ze strony Stolicy Apostolskiej, dnia 29 sierpnia 1909 r.Matulaitis-Matulewicz złożył śluby zakonne, a jego przyjaciel ks. Franciszek Bučys (†1951) rozpoczął kanoniczny nowicjat. Ten dzień jest uważany za datę odrodzenia Zakonu Marianów. Odnowienie i zreformowanie zostało kanonicznie zatwierdzone 28 listopada 1910 r., tj. w dniu, w którym Pius X zaaprobował znacznie zmienione Konstytucje marianów, tj.: śluby uroczyste zostały zamienione na proste, w miejsce codziennego oficjum za zmarłych został nałożony na marianów obowiązek szczególnego nabożeństwa za dusze przebywające w czyśćcu (bez podawania jego ściśle określonej formy), aktywność apostolska została rozciągnięta na używanie wszelkich środków apostolskich, a habit zakonny zamieniony na strój księży diecezjalnych.

Ówczesny przełożony generalny o. Sękowski zmarł 10 kwietnia 1911 r.; odnowionym Zakonem kierował 19 miesięcy i 12 dni. W chwili śmierci o. Sękowskiego wspólnota zakonna liczyła 2 profesów, a kiedy ks. J. Totoraitis (†1941) tego samego roku zakończył nowicjat, o. Matulaitis-Matulewicz został wybrany na nowego przełożonego generalnego (14 VII 1911).

Rozwój odnowionego Zgromadzenia Marianów postępował dynamicznie. Stale wzrastała liczba kandydatów, na początku głównie Litwinów i Polaków. W celu zorganizowania koniecznej formacji zakonnej, w 1911 r. Matulaitis-Matulewicz, za zgodą Stolicy Apostolskiej, otworzył dom zakonny i nowicjat we Fryburgu w Szwajcarii. Jeszcze tego samego roku nowicjat rozpoczęło 10 nowicjuszy: 7 kapłanów, kleryk i 2 laików. Jednak w 1918 r. dom ten został zamknięty, gdyż na skutek przemian politycznych można było organizować życie zakonne w Polsce i na Litwie, a duża liczba kandydatów domagała się zakładania kolejnych nowicjatów.

Pierwszy jawnie działający dom zakonny w USA powstał w Chicago w 1913 r. Wcześniej już, bo w 1912 r. marianie rozpoczęli pracę w Warszawie, gdzie na Bielanach w 1915 Matulaitis-Matulewicz otworzył dom zakonny i gimnazjum. W 1918 r. reaktywowano klasztor mariański w Mariampolu jako główny ośrodek dla wspólnoty litewskiej. W 1918 r. marianie liczyli 57 zakonników w 3 placówkach, z czego ponad połowa była w Polsce. Po nominacji na biskupa wileńskiego w 1918 r. Matulaitis-Matulewicz dalej pozostał przełożonym generalnym, aż do swej śmierci, a dla poszczególnych krajów wyznaczył wikariuszy generalnych. 

W sprawozdaniu z 1923 r. o stanie Zgromadzenia, przedstawionym Stolicy Apostolskiej, Matulaitis-Matulewicz podaje, że stan osobowy to 94 zakonników przebywających w Polsce (48), na Litwie (31) i w USA (15). Jeszcze tego samego roku marianie obejmują pobernardyński kościół i klasztor w Drui, z zamiarem podjęcia pracy wśród Białorusinów, a rok później otwierają klasztor w Welonach na Łotwie, dla duszpasterstwa wśród Łotyszy. W 1925 r. przeniesiono Kurię Generalną z Mariampola do Rzymu, gdzie również otwarto międzynarodowe kolegium dla studentów mariańskich.

1928 r. marianie podjęli się prowadzenia misji obrządku bizantyńsko-słowiańskiego dla Rosjan w Harbinie w Mandżurii. W tym celu został założony dom zakonny, a na przełożonego ordynariatu mianowano archim. Fabiana Abrantowicza (†1946). Fundacja wraz ze szkołami została zamknięta siłą w 1948 r., a marianów obecnych w tym czasie w klasztorze aresztowano i zesłano do sowieckich łagrów; niektórzy z nich zginęli śmiercią męczeńską, inni natomiast, po odzyskaniu wolności, zostali przeniesieni w inne miejsca i posługiwali w rycie wschodnim w Wielkiej Brytanii, w USA, w Polsce i w Australii; w 2003 rozpoczął się proces beatyfikacyjny Sług Bożych: Fabiana Abrantowicza iAndrzeja Cikoty (†1952), przełożonych misji harbińskiej, umęczonych przez reżim komunistyczny.

Wraz z aprobatą nowych Konstytucji w 1930 r. zostały ustanowione 3 nowe prowincje: amerykańska pw. św. Kazimierza, polska pw. Opatrzności Bożej i litewska pw. św. Jerzego. W tym czasie Zgromadzenie liczyło 319 zakonników w 17 konwentach.

1939 r. marianie erygowali pierwszy dom zakonny w Argentynie; skupiali się początkowo na pracy wśród imigrantów litewskich, z czasem zaś podjęli nowe wyzwania duszpasterskie wśród Argentyńczyków, tj. prowadzenie parafii i szkół katolickich. W 1987 r. erygowano wikariat argentyński pw. NMP z Lujan, zależny wówczas od prowincji św. Kazimierza.

1940 r. została erygowana prowincja łotewska pw. św. Teresy od Dzieciątka Jezus. W 1948 r. powstała druga prowincja w USA pw. św. Stanisława Kostki, w której w przeciwieństwie do prowincji św. Kazimierza, gdzie podstawowa aktywność skupiała się na prowadzeniu parafii oraz działalności wydawniczej i wychowawczej (m.in. ChicagoThompson), zwrócono uwagę głównie na szerzenie przesłania o Bożym Miłosierdziu. Z czasem spowodowało to powstanie Narodowego Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Stockbridge i stowarzyszenia wiernych w ramach Stowarzyszenia Pomocników Mariańskich, Eucharystycznych Apostołów Miłosierdzia Bożego oraz Bractwa Niepokalanego Poczęcia.

1954 r. odzyskano konwent w Balsamão (Portugalia), a z czasem erygowano kolejne domy zakonne (Fatima, Lizbona); tam też, oprócz pracy parafialnej, zrodziła się posługa w powstałym sanktuarium maryjnym (Balsamão), rozwinął się apostolat Miłosierdzia Bożego i utworzono ośrodki rekolekcyjno-wypoczynkowe. W Portugalii w 1993 r. erygowano wiceprowincję, przekształconą w 2005 w wikariat generalny.

1950 r. dla celów posługi duszpasterskiej wśród emigrantów polskich został erygowany pierwszy dom zakonny w Wielkiej Brytanii. Z czasem powstawały kolejne placówki, m.in. w Londynie na Ealingu, z dość zróżnicowanymi formami apostolatu, włącznie z okresowym prowadzeniem instytucji wychowawczych i oświatowych w Fawley Court, tak że w 1970 erygowano prowincję w Wielkiej Brytanii pw. NMP Matki Miłosierdzia, przekształconą w 2002 w delegaturę prowincji polskiej.

W Australii w 1951 r. marianie rozpoczęli posługę dla Rosjan rytu bizantyńsko - słowiańskiego, a w1962 – dla Litwinów.

1964 r. rozpoczęto pracę w Brazylii. Początkowo skoncentrowano się na aktywności misyjnej w interiorze (stan Parana) i parafialnej w dużych miastach (Rio de Janeiro, Kurytyba), z czasem zaś podjęto różne formy działalności ponadparafialnej, m.in. powołano do istnienia Stowarzyszenie Pomocników Mariańskich, sanktuarium Miłosierdzia Bożego, szpital dla ubogich, własne niższe i wyższe seminarium duchowne. W 1998 r. została erygowana prowincja brazylijska pw. Miłosierdzia Bożego.

Pierwszą parafię w Niemczech, w diecezji Augsburg, marianie przyjęli w 1968 r., a w odpowiedzi na prośby biskupów – podejmowali nowe placówki, co doprowadziło w 1994 do powołania delegatury niemieckiej.

W czasie II wojny światowej i w okresie trwania Związku Radzieckiego marianie ponieśli znaczne straty personalne, w szczególności na terenach wschodnich, gdzie wielu z nich poniosło śmierć męczeńską, spośród których w 1999 zostało beatyfikowanych dwóch, tj. Antoni Leszczewicz(†1943) i Jerzy Kaszyra (†1943), a w 2003 rozpoczęto proces Sługi Bożego Janisa Mendriksa(†1953).

Po rozpadzie Związku Sowieckiego, na terenach Litwy, Łotwy, Białorusi i Ukrainy rozpoczęło się odradzanie marianów; tam też Zgromadzenie przetrwało w ukryciu, poniósłszy ciężkie straty. Ujawniając się w tych krajach, marianie zaczęli organizować normalne struktury zakonne, przywracając dawne lub rozpoczynając nowe formy działalności apostolskiej.

Na Litwie, oprócz pracy w parafiach (m.in. Wilno), marianie obsługują sanktuarium bł. J. Matulewicza w Mariampolu. Po odzyskaniu przez ten kraj niepodległości powołano do istnienia katolicką szkołę średnią w Mariampolu oraz Stowarzyszenie Pomocników Mariańskich (Kowno). Ze względu jednak na ogromne straty personalne poniesione w czasach sowieckich, w 2007 r.zreorganizowano prowincję i utworzono wikariat.

Podobnie na Łotwie, nie zrezygnowawszy z prowadzenia parafii (m.in. DaugavpilsRezekne,Welony), odzyskano przedwojenną mariańską drukarnię, rozpoczęto wydawanie pism katolickich, powołano do istnienia Stowarzyszenie Pomocników Mariańskich.

Do Afryki pierwsi marianie przybyli w 1984 r., zaproszeni do diecezji Ruhengeri w Rwandzie, aby krzewić kult maryjny. Początkowo skupieni na prowadzeniu parafii, w 2004 r. zaczęli posługę przySanktuarium Matki Bożej Słowa w Kibeho (diecezja Gikongoro), gdzie utworzyli Centrum Formacji Maryjnej. W 1999 r. przybyli do Kamerunu, do diecezji Doumé Abong-Mbang. Po 3-letniej pracy w Doumé i w niższym seminarium objęli parafię Atok, gdzie założyli sanktuarium Miłosierdzia Bożego.

1990 r. utworzono wikariat ukraiński pw. Niepokalanego Serca NMP, którego działalność – oprócz prowadzenia parafii (m.in. Charków, Chmielnicki, Sewastopol, Górdek Podolski, Czerniowce) – uwzględniała materialną odbudowę kościołów, wydawanie książek i czasopism oraz prowadzenie dzieł charytaty-wnych.

1991 r., w odpowiedzi na braki duchowieństwa, marianie podjęli pracę na Słowacji i w Czechach. Pierwszy dom zakonny erygowano w Drietomie (Słowacja), a w 1993 r. w Brumovie-Bylnicach (Czechy). Aktywność pastoralna skoncentrowała się tam głównie na prowadzeniu parafii (m.in.Praga) oraz nielicznych formach aktywności ponadparafialnej, jak prowadzenie sanktuarium maryjnego (Hradek k. Pragi) oraz rekolekcji, zarówno indywidualnych oraz grupowych, jak i parafialnych; w 1994 powołano do istnienia wikariat słowacko-czeski pw. Świętych Cyryla i Metodego.

1993 r. powołano do istnienia delegaturę białoruską, której aktywność związana była początkowo głównie z odbudową i budową ośrodków kultu, z czasem przesunęła się w kierunku działań duszpasterskich: na prowadzenie parafii (m.in. Borysów, Druja, Mińsk, Orsza), ośrodków rekolekcyjnych oraz sanktuarium męczenników mariańskich w Rosicy. W 1992 r. otwarto pierwszą placówkę misyjną w Kazachstanie (Karaganda).

W prowincji polskiej, oprócz prowadzenia parafii, aktywność pastoralna marianów skupiła się na różnorodnych formach aktywności ponadparafialnej, m.in. na prowadzeniu sanktuariów maryjnych (Licheń, Stoczek Warmiński) i związanym z nimi Centrum Formacji Maryjnejdziałalności wydawniczejnaukowejspecjalistycznej – związanej z prowadzeniem hospicjum dla osób umierających (Warszawa)poradni dla rodzin oraz osób uzależnionych (Licheń, Warszawa),domów rekolekcyjnychStowarzyszenia Pomocników MariańskichBractwa Niepokalanego Poczęcia.

Przemiany, jakie przechodziło Zgromadzenie w USA, doprowadziły do połączenia w 2006 r. obu prowincji amerykańskich i powołaniu jednej pw. Matki Bożej Miłosierdzia.

Na początku 2007 r. marianie liczyli 491 członków w 59 domach zakonnych w 18 krajach, z czego ponad połowę stanowili Polacy.




Opracowanie Historii Zgromadzenia Księży Marianów zostało zaczerpnięte za zgoda autora z książki - A. Pakuła MIC, Zgromadzenie Księży Marianów. Historia i duchowość, w: Mąż Boży. Szkice teologiczno-duszpasterskie o ojcu Stanisławie Papczyński, red. A. Pakuła MIC, Warszawa 2007, s. 135-146.